Socrates
Een vraag kan een leven veranderen.
Hij liet geen boeken na. In de straten van Athene ondervroeg hij mensen die meenden te weten wat moed, rechtvaardigheid of een goed leven betekende. Zijn manier van dialogeren leren we kennen via de soms uiteenlopende portretten van tijdgenoten en volgelingen.
Wat weten we werkelijk over wat we denken te weten?
Biografie
Socrates was een Atheense burger, soldaat tijdens verschillende veldtochten en een onvermoeibare gesprekspartner. Hij leefde tijdens de bloei en de daaropvolgende crises van de Atheense democratie. Hij schreef niets: we kennen hem vooral via Plato, Xenophon en Aristophanes. Deze auteurs hadden verschillende bedoelingen; geen van hun portretten is een neutrale weergave van zijn denken.
02 /Filosofie
In de Apologie bestaat Socrates’ wijsheid er ten dele in dat hij weigert zich deskundig te wanen waar hij dat niet is. Dit inzicht beweert niet dat alle kennis onmogelijk is. Het opent de weg naar onderzoek doordat zelfvertrouwen, reputatie of gewoonte niet voor bewijs kunnen doorgaan.
03 /Leesgidsen
Oorspronkelijke inleidingen die toegang geven tot de werken, hun centrale vragen verhelderen en uitnodigen tot verdere reflectie.
04 /Bibliografie
Werken, getuigenissen en verdere lectuur worden onderscheiden. De data verwijzen naar het ontstaan of de eerste publicatie, zoals bij elke vermelding aangegeven.
Een eerste lectuur.
Wat betekent het om een leven te onderzoeken?
Lees de Apologie vanuit Socrates’ opdracht, zijn ontmoetingen en het verschil tussen weten en de schijn van weten. Deze gids begeleidt Plato’s tekst zonder aan te nemen dat hij elk woord van het proces weergeeft.
Plato — Apologie van SocratesMoeten we de wet altijd gehoorzamen?
Volg Crito’s redenering zonder die tot een leus van absolute gehoorzaamheid te maken. De dialoog verbindt ondergaan onrecht, aangegane verplichtingen en de verantwoordelijkheid van degene die handelt.
Plato — CritoMeer dan één Socrates ontmoeten
Ontdek de Socrates van Xenophon en leer getuigenissen te vergelijken. Zo kun je de bronnen lezen zonder een corpus te verzinnen dat Socrates zelf geschreven zou hebben.
Xenophon — Memorabilia