Dhammapada
De Dhammapada, een bloemlezing van 423 verzen in 26 hoofdstukken, vat de vroegboeddhistische leer over geest, gedrag, waakzaamheid en bevrijding samen in gedenkwaardige versparen en beelden. De openingsverzen maken de gesteldheid van de geest beslissend voor wat uit spreken en handelen volgt.
De tekst begrijpen
De tekst behoort tot de Khuddaka Nikāya van de Pali-canon, die in de eerste eeuw v.Chr. op Sri Lanka op schrift werd gesteld; parallelle verzamelingen zijn bewaard in het Gandhari, Sanskriet en Chinees. De toeschrijving aan de Boeddha is traditioneel: gemeenschappen stelden de verzen samen en gaven ze door, en een later commentaar verbond aan elk vers een verhaal.
Kernpunten
- 01
De geest gaat voorop
Wie met een bedorven geest spreekt of handelt, wordt door lijden gevolgd zoals het wiel de os volgt; wie met een heldere geest handelt, wordt door geluk gevolgd als een schaduw die nooit wijkt.
- 02
Haat beëindigen
Haat wordt nooit door haat gestild, maar alleen door niet-haat, een beginsel dat het vers een oude en blijvende wet noemt.
- 03
Waakzaamheid
Waakzame aandacht heet het pad naar het doodloze, terwijl nalatigheid met de dood wordt vergeleken; de wijzen bewaken waakzaamheid als hun kostbaarste schat.
Verdiep je in de ideeën
Verzen over de geest
Volg de versparen van de Dhammapada over geest, haat en waakzaamheid, en onderscheid elk vers van het verhaal dat het latere commentaar eraan toevoegt.
De tekst situeren
De tekst behoort tot de Khuddaka Nikāya van de Pali-canon, die in de eerste eeuw v.Chr. op Sri Lanka op schrift werd gesteld; parallelle verzamelingen zijn bewaard in het Gandhari, Sanskriet en Chinees. De toeschrijving aan de Boeddha is traditioneel: gemeenschappen stelden de verzen samen en gaven ze door, en een later commentaar verbond aan elk vers een verhaal. De Dhammapada, een bloemlezing van 423 verzen in 26 hoofdstukken, vat de vroegboeddhistische leer over geest, gedrag, waakzaamheid en bevrijding samen in gedenkwaardige versparen en beelden. De openingsverzen maken de gesteldheid van de geest beslissend voor wat uit spreken en handelen volgt.
De argumenten volgen
De geest gaat voorop: Wie met een bedorven geest spreekt of handelt, wordt door lijden gevolgd zoals het wiel de os volgt; wie met een heldere geest handelt, wordt door geluk gevolgd als een schaduw die nooit wijkt. Haat beëindigen: Haat wordt nooit door haat gestild, maar alleen door niet-haat, een beginsel dat het vers een oude en blijvende wet noemt. Waakzaamheid: Waakzame aandacht heet het pad naar het doodloze, terwijl nalatigheid met de dood wordt vergeleken; de wijzen bewaken waakzaamheid als hun kostbaarste schat.
Vervolg met lezen
Lees de eerste twee hoofdstukken in twee verschillende vertalingen en vergelijk daarna één vers met een parallel in het Gandhari of Sanskriet en met het verhaal dat het commentaar eraan verbindt. De tekst behoort tot de Khuddaka Nikāya van de Pali-canon, die in de eerste eeuw v.Chr. op Sri Lanka op schrift werd gesteld; parallelle verzamelingen zijn bewaard in het Gandhari, Sanskriet en Chinees. De toeschrijving aan de Boeddha is traditioneel: gemeenschappen stelden de verzen samen en gaven ze door, en een later commentaar verbond aan elk vers een verhaal.
Vragen om mee verder te lezen
- Welk vers verbindt de toestand van de geest met de gevolgen van spreken en handelen?
- Hoe verandert een verhaal uit het commentaar de lezing van het vers dat het verklaart?
Een verzenbloemlezing onderwijst door contrast en herhaling; haar spreuken winnen aan precisie wanneer ze naast hun parallellen en het commentaar worden gelezen.
Hoe lees je dit werk?
Lees de eerste twee hoofdstukken in twee verschillende vertalingen en vergelijk daarna één vers met een parallel in het Gandhari of Sanskriet en met het verhaal dat het commentaar eraan verbindt.
Edities en bronnen
Samenvattingen en kernpunten zijn oorspronkelijke redactionele interpretaties. Ze begeleiden het lezen en vervangen geen editie van de tekst. Redactionele werkwijze ↗