Psychoanaliza · neurologia wiedeńska · 1856–1939

Sigmund Freud

Odczytywać w snach i objawach pragnienia, o których nie wiemy, że je mamy.

Příbor · Wiedeń · Londyn
Filozofia

Idee zmieniające perspektywę.

01

Nieświadomość i wyparcie

Freud utrzymuje, że wyobrażenia nie do pogodzenia z innymi pragnieniami człowieka nie zostają zniszczone, lecz wyparte ze świadomości: pozostają czynne i powracają w przebranej postaci, jako objawy, przejęzyczenia i sny. Wyparcie nie jest jednorazowym aktem, lecz stałym wydatkiem siły skierowanym przeciw temu, co nieustannie dąży do powrotu.

Sytuacja do przemyślenia

Freud przypisał swoją niezdolność do przypomnienia sobie nazwiska malarza Signorellego łańcuchowi skojarzeń prowadzących ku śmierci i seksualności, tematom, od których wolał trzymać myśli z daleka.

02

Praca marzenia sennego

Praca marzenia sennego przekłada utajone myśli senne na sen jawny poprzez zagęszczenie, przesunięcie, wzgląd na przedstawialność i opracowanie wtórne. Sens nie tkwi w obrazach wziętych z osobna, lecz w skojarzeniach, do których prowadzi każdy element.

Sytuacja do przemyślenia

Postać ze snu z twarzą jednego przyjaciela i głosem innego może zagęszczać dwie osoby, wobec których śniący żywi podobne, niewypowiedziane uczucia.

03

Popęd i libido

Freud opisuje popęd jako pojęcie graniczne między tym, co psychiczne, a tym, co somatyczne, określone przez źródło, napór, cel i obiekt. Libido to energia popędów seksualnych; od 1920 roku przeciwstawiał popędy życia, zebrane pod nazwą Eros, popędowi śmierci, który dąży do rozpadu.

Sytuacja do przemyślenia

Niemowlę, które ssie dalej, choć zostało już nakarmione, ukazuje według Freuda przyjemność, która oderwała się od potrzeby pożywienia.

04

Id, ego i superego

W pracy Ego i id z 1923 roku Freud dzieli psychikę na id, rezerwuar popędów; ego, które pośredniczy między id, rzeczywistością zewnętrzną a sumieniem; oraz superego, powstające przez uwewnętrznienie autorytetu rodziców. Znaczna część ego i superego sama jest nieświadoma.

Sytuacja do przemyślenia

Ktoś, kto zapada na zdrowiu tuż po osiągnięciu długo upragnionego sukcesu, może w ujęciu Freuda zderzać się z surowością własnego superego.

Dalej

Powiązane postacie

Przeszukaj bibliotekę

Zacznij od nazwiska, pytania lub idei.

Wyszukiwanie obejmuje tę wersję językową. Wyniki prowadzą do właściwych stron.