Michel de MontaigneHumanizm odrodzenia · sceptycyzmPRZEWODNIK PO LEKTURZE · Na początek · 9 min

Wystawić własny sąd na próbę

Prześledź, jak Próby przekształcają zapożyczone przykłady w sprawdzian sądu i w portret autora w ruchu.

Oryginalne wprowadzenie. Przewodnik towarzyszy dziełu; nie jest ani pełnym tekstem, ani tłumaczeniem.

01 /

Umiejscowienie tekstu

Dwie pierwsze księgi, rozpoczęte około 1572 roku w bibliotece w wieży zamku, wydrukowano w Bordeaux w 1580 roku; paryskie wydanie z 1588 roku dodało trzecią księgę i setki uzupełnień. Montaigne nadal opatrywał uwagami własny egzemplarz, a pośmiertne wydanie z 1595 roku, przygotowane przez Marie de Gournay, różni się od tego Egzemplarza z Bordeaux. W trzech księgach i 107 rozdziałach Montaigne wystawia swój sąd na próbę wobec lektury, obyczaju, przyjaźni, okrucieństwa, choroby i śmierci. Eseje wychodzą od zapożyczonych przykładów i cytatów, a potem coraz bardziej zwracają się ku portretowi samego autora, ofiarowanemu nie jako wzór, lecz jako jeden przypadek ludzkiej kondycji.

02 /

Podążanie za argumentami

Próba sądu: Esej waży temat z wielu stron, nie roszcząc sobie prawa do jego rozstrzygnięcia, tak że ćwiczenie sądu liczy się bardziej niż wniosek. Autoportret: Montaigne ogłasza siebie materią swojej książki i zapisuje zmiany nastroju, ciała i opinii zamiast stałego charakteru. Warstwy redakcji: Kolejne wydania dodają fragmenty, nie usuwając wcześniejszych, więc jeden rozdział może zestawiać myśli spisane w odstępie wielu lat.

03 /

Kontynuuj czytanie

Zacznij od „Do czytelnika”, „O próżnowaniu” i „O ludożercach”, a potem przeczytaj „O doświadczeniu”; wydanie, które zaznacza warstwy z 1580 i 1588 roku oraz późniejsze dodatki, pokazuje, jak narastała myśl. Dwie pierwsze księgi, rozpoczęte około 1572 roku w bibliotece w wieży zamku, wydrukowano w Bordeaux w 1580 roku; paryskie wydanie z 1588 roku dodało trzecią księgę i setki uzupełnień. Montaigne nadal opatrywał uwagami własny egzemplarz, a pośmiertne wydanie z 1595 roku, przygotowane przez Marie de Gournay, różni się od tego Egzemplarza z Bordeaux.

Myśl, którą warto zachować.

Esej jest cenny nie tyle ze względu na wniosek, ile dzięki uczciwemu ćwiczeniu sądu, które zapisuje.

Teraz Twoja kolej na refleksję.

  1. W którym miejscu esej przestaje relacjonować przykłady, a zaczyna wystawiać na próbę własny sąd autora?
  2. Co się zmienia, gdy późniejszy dodatek przeczy wcześniejszemu zdaniu albo je niuansuje?
Kontynuuj w notatniku

Twoje wybory i postępy pozostają w tej przeglądarce.

Przeszukaj bibliotekę

Zacznij od nazwiska, pytania lub idei.

Wyszukiwanie obejmuje tę wersję językową. Wyniki prowadzą do właściwych stron.