Republikanizm florencki · realizm polityczny · 1469–1527

Niccolò Machiavelli

Widzieć politykę taką, jaka jest, a nie jaką się ją wyobraża.

Florencja · Sant’Andrea in Percussina
Portrety: interpretacje artystyczne
Filozofia

Idee zmieniające perspektywę.

01

Virtù i fortuna

Virtù to energia, przezorność i zdolność przystosowania, dzięki którym człowiek kształtuje wydarzenia; fortuna to zmienna siła okoliczności, nad którą nikt w pełni nie panuje. Machiavelli pyta, jaka część politycznego sukcesu zależy od każdej z nich.

Sytuacja do przemyślenia

Władca, który w czasie spokoju buduje wały, ogranicza szkody, gdy rzeka fortuny wylewa.

02

Prawda rzeczywista

Myśl polityczna powinna wychodzić od rzeczywistych skutków działań i od tego, jak ludzie naprawdę postępują, a nie od wyobrażonych republik czy idealnych portretów cnotliwych władców.

Sytuacja do przemyślenia

Doradca ocenia politykę po tym, co naprawdę przyniesie, a nie po tym, jak szlachetnie brzmi.

03

Humory i wolność

W każdym mieście istnieją dwa humory, czyli dwa dążenia: możni pragną panować, a lud pragnie, by nad nim nie panowano. Dobrze uporządkowany konflikt między nimi może rodzić prawa chroniące wolność.

Sytuacja do przemyślenia

Spory między rzymskimi plebejuszami a senatem doprowadziły do ustanowienia trybunów ludowych.

04

Własne wojsko

Państwo zależne od najemników lub wojsk posiłkowych zależy od cudzej lojalności; bezpieczeństwo wymaga sił złożonych z własnych obywateli lub poddanych i związanych z jego instytucjami.

Sytuacja do przemyślenia

Florencja powołała milicję z własnego terytorium, zamiast najmować kondotierów.

Przeszukaj bibliotekę

Zacznij od nazwiska, pytania lub idei.

Wyszukiwanie obejmuje tę wersję językową. Wyniki prowadzą do właściwych stron.